Distributieketting vervangen: symptomen, wanneer nodig en wat het kost

Hoor je een ratelend of tikkend geluid vlak na een koude start, dan kan je distributieketting gerekt of versleten zijn. Een vast interval om de ketting te vervangen is er meestal niet. Hij gaat in principe een autoleven mee, maar slijt soms toch. Vervangen kost volgens Nederlandse bronnen 600 tot 2.500 euro, afhankelijk van de motor. Hieronder lees je hoe je de signalen herkent, wanneer vervangen nodig is, wat het kost en waar je op let bij een occasion.

Wat een distributieketting doet en hoe die verschilt van een riem, lees je in Distributieketting of distributieriem: het verschil. Dit artikel gaat alleen over de ketting.

Symptomen van een gerekte ketting

Een ketting kan na verloop van tijd uitrekken. Dan zit hij minder strak en kan de afstemming tussen krukas en nokkenas verschuiven. Die afstemming heet de distributietiming: zij bepaalt wanneer de kleppen openen en sluiten. Deze signalen worden genoemd:

• Ratelen of tikken na een koude start. Volgens de ANWB is dit het bekendste signaal. Het geluid kan ook stationair hoorbaar zijn en sneller worden als het toerental stijgt.
• Motorstoringslampje, onregelmatig lopen, minder vermogen en misfires. Onderdelenfabrikant FAI noemt deze klachten bij kettingproblemen van de BMW N47-diesel. Een misfire is een overslaande verbranding in een cilinder.
• Foutcodes P0016 of P0017. Die wijzen op een afwijking tussen de positie van krukas en nokkenas, bij P0016 sensor A en bij P0017 sensor B. De code zegt niet welk onderdeel kapot is. Mitsubishi koppelt de codes bij een van zijn motoren wel aan een afwijkende waarde voor kettingverlenging.

Een foutcode lees je uit met een OBD2-lezer. Hoe dat werkt, staat in Foutcodes uitlezen met OBD2. Wat een code betekent, zoek je op met de tool Foutcode opzoeken.

Wanneer moet de ketting vervangen worden?

Volgens de ANWB staat preventief vervangen van de ketting doorgaans niet in het onderhoudsschema. Toch kan vervanging nodig zijn door slijtage en uitrekken.

De ANWB noemt een kilometerstand van 200.000 of meer als stand waarbij vervanging door uitrekken niet abnormaal is. Dat is geen voorgeschreven interval. Ook vroege kettingproblemen komen voor. Daarnaast kan de fabrikant voor jouw motor wel een interval voorschrijven. Kijk dus altijd in het onderhoudsboekje of vraag het de garage.

Wat je zelf kunt doen: goed onderhoud. Volgens de ANWB beïnvloeden de oliekwaliteit en het onderhoud van de auto hoe lang de ketting meegaat.

Wat kost een distributieketting vervangen?

De prijs hangt vooral af van het motortype en hoe goed de ketting bereikbaar is. Volgens MT Autoservice bepalen die twee de uiteindelijke prijs. Deze Nederlandse bronnen noemen bedragen:

Alle bedragen zijn inclusief btw, onderdelen en arbeid. Het zijn geen offertes voor dezelfde auto, en wat erbij zit verschilt. Volgens Ditkost kan het bedrag boven 2.500 euro uitkomen als de ketting slecht bereikbaar is of als er al motorschade is.

Arbeid is dus de grootste post. Een complete set bevat vaak meer dan de ketting alleen. De set van Schaeffler voor de 1.2 TSI van de Volkswagen-groep bevat onder meer de ketting, de kettingspanner, span- en geleiderails en de tandwielen op nokkenas en krukas. Vraag bij een offerte dus wat er precies wordt vervangen.

Twijfel je of zo'n reparatie je oudere auto nog waard is? Reken het door met de tool Repareren of verkopen. Heeft je auto een riem? Dan is de tool Distributieriem vervangen bedoeld voor de riem, niet voor de ketting.

Motoren met bekende kettingproblemen

Bij een aantal motoren zijn kettingproblemen gedocumenteerd door fabrikanten van onderdelen of door AutoWeek:

• Oudere 1.2 en 1.4 TSI-motoren van Volkswagen. Febi noemt slijtage en uitrekken van de oorspronkelijke ketting bij de 1.4 TSI als zwak punt. Dat kan een metaalachtig geluid geven en de timing laten verschuiven. Voor de 1.2 TSI met ketting is een complete reparatieset op de markt voor Volkswagen, Audi, Seat en Škoda. Meer per motor lees je in Volkswagen Golf problemen.
• BMW N47 (diesel). FAI noemt een gerekte ketting, beschadigde kunststof geleiders en problemen met de hydraulische spanner. De ketting zit achter op de motor, tussen motorblok en versnellingsbak. Dat maakt de reparatie arbeidsintensief.
• Opel Corsa 1.2 Twinport Ecotech, 85 pk, 2006 tot 2015. Volgens AutoWeek kan de ketting voortijdig verslappen. Dat zegt niets over alle Opel 1.2-motoren. Zie ook Opel Corsa: veelvoorkomende problemen.

PureTech. Bij eerdere 1.0 en 1.2 PureTech-motoren gaat het om de distributieriem, niet om een ketting. Stellantis noemt voortijdige aantasting van de riem in zijn compensatieregeling. Volgens Peugeot heeft de nieuwe generatie 48V-hybridemotoren juist een ketting in plaats van een riem. Check dus welke motor jouw auto precies heeft.

Occasion met een kettingmotor kopen

De ANWB noemt of en wanneer de ketting is vervangen als vraag bij de aankoop van een occasion. Zo pak je dat aan:

1. Model vaststellenZoek met de gratis kenteken check op welk model en welke uitvoering het is. Vraag daarna na welke motor erin zit.
2. Historie opvragenVraag facturen of het onderhoudsboekje. Sommige merken houden een online onderhoudshistorie bij. Land Rover doet dat bijvoorbeeld voor nieuwe auto's gebouwd vanaf 1 juli 2013, als het onderhoud bij een officiële dealer of erkende reparateur is gedaan.
3. Koude start beluisterenStart de motor koud en luister naar ratelen of tikken. Dat zegt iets over de toestand nu, niet over wanneer de ketting is vervangen.
4. Foutcodes uitlezenLet op P0016 en P0017 en op een brandend motorstoringslampje.

Ontbreekt de historie, lees dan Auto kopen zonder onderhoudshistorie.

Veelgestelde vragen

Moet een distributieketting iedere 100.000 kilometer vervangen worden?

Nee, er is geen algemeen interval. Meestal staat kettingvervanging niet in het onderhoudsschema. Een fabrikant kan wel een termijn voorschrijven.

Hoe klinkt een versleten distributieketting?

Als ratelen of tikken, vooral direct na een koude start. Het geluid kan sneller worden als het toerental stijgt.

Welke foutcodes horen bij kettingproblemen?

Onder meer P0016 en P0017. Die wijzen op een afwijking tussen krukas en nokkenas, niet direct op een kapot onderdeel.

Wat kost vervanging inclusief spanner en geleiders?

MT Autoservice in Almere noemt vanaf 719 euro inclusief btw, onderdelen en arbeid. De prijs verschilt per motor.

Heeft iedere PureTech een distributieriem?

Nee. Eerdere 1.0 en 1.2-generaties hebben een riem. De nieuwe 48V-hybridemotoren van Peugeot hebben een ketting.

Kan een versleten ketting tot een kapotte motor leiden?

Ja. Als de ketting overspringt of breekt, kan dat ernstige motorschade geven, met revisie of een andere motor als mogelijk gevolg.