Welke rijhulpsystemen je auto heeft, hangt af van het type, het bouwjaar en de opties. Voor nieuwe auto's is een deel verplicht door de Europese General Safety Regulation, kortweg GSR2. Sinds 7 juli 2024 moet elke nieuwe personenauto onder meer een intelligente snelheidsassistent (ISA), een automatische noodremassistent en noodrijstrookassistentie hebben. Sinds 7 juli 2026 komen daar noodremmen met detectie van voetgangers en fietsers en een afleidingswaarschuwing bij. Dodehoekdetectie en adaptieve cruisecontrol zijn niet algemeen verplicht. ISA mag je uitzetten, maar bij elke start staat hij weer aan. En je huidige auto hoeft niets achteraf in te bouwen.
Wat is ADAS?
ADAS staat voor Advanced Driver Assistance Systems: systemen die de bestuurder ondersteunen. Volgens de RDW blijf jij daarbij verantwoordelijk voor de rijtaak. Let op: merken gebruiken verschillende namen voor vergelijkbare functies. Volgens de ADAS Alliantie zegt de naam daarom niet altijd wat het systeem doet.
De vijf bekendste systemen
| Systeem | Wat het doet | Algemeen verplicht in nieuwe personenauto? |
|---|---|---|
| Dodehoekdetectie | Waarschuwt voor verkeer schuin naast of achter je, vaak met een lampje in de buitenspiegel | Nee |
| Lane assist | Verzamelnaam voor waarschuwen bij het verlaten van de rijstrook, bijsturen of in het midden houden | Alleen noodrijstrookassistentie |
| Noodremassistent (AEB) | Ziet een mogelijke botsing aankomen en remt zelf | Ja |
| ISA | Helpt je de maximumsnelheid aan te houden | Ja |
| Adaptieve cruisecontrol (ACC) | Houdt afstand tot je voorganger door gas te geven en te remmen | Nee |
Lane assist is geen één systeem. De ANWB onderscheidt Lane Departure Warning, dat alleen waarschuwt, Lane Keep Assist, dat een stuurcorrectie kan geven, en Lane Centering, dat je voortdurend in het midden houdt. Noodrijstrookassistentie (ELKS) grijpt sterker in bij dreigend gevaar. Bij een foutmelding helpt Lane-assist geeft een storing.
De noodremassistent is iets anders dan rembekrachtiging, die alleen helpt als jij zelf remt. Remt je auto onverwacht hard, lees dan Auto remt vanzelf hard af. ISA gebruikt verkeersbordherkenning en digitale kaarten en kan volgens de minister van Infrastructuur en Waterstaat een onjuiste waarschuwing geven. ACC werkt volgens de ANWB niet bij iedere uitvoering tot stilstand. Bij storingen helpt Adaptive cruise control geeft een storing.
Wat is verplicht sinds GSR2?
GSR2 is Verordening (EU) 2019/2144. Die is vastgesteld op 27 november 2019 en van toepassing sinds 6 juli 2022. De regels gelden in twee stappen. Eerst voor nieuwe voertuigtypen, dus modellen die nieuw worden goedgekeurd. Daarna voor alle nieuwe voertuigen, ook nieuwe exemplaren van modellen die al eerder waren goedgekeurd.
- 6 juli 2022Eerste fase voor nieuwe typen: ISA, automatische noodremassistent en noodrijstrookassistentie.
- 7 juli 2024Eerste fase voor alle nieuwe personenauto's en bestelauto's. Tweede fase start voor nieuwe typen.
- 7 juli 2026Tweede fase voor alle nieuwe personenauto's en bestelauto's: noodrem met detectie van voetgangers en fietsers en afleidingswaarschuwing (ADDW).
Bron: Europese Commissie en Verordening (EU) 2019/2144
Volgens de Europese Commissie horen ook achteruitrijdetectie met camera of sensoren, een vermoeidheids- en aandachtswaarschuwing, een noodstopsignaal en een gebeurtenisgegevensrecorder (EDR) bij de verplichte uitrusting. Een EDR legt gegevens vast rond een ongeval. Verder moet een nieuwe auto voorbereid zijn op een alcoholslot. Dat is alleen een aansluitmogelijkheid, geen ingebouwd alcoholslot.
De afleidingswaarschuwing (ADDW) waarschuwt als je visueel afgeleid bent, bijvoorbeeld als je te lang niet naar de weg kijkt.
Wat is niet verplicht?
Dodehoekdetectie is onder GSR2 niet algemeen verplicht voor personenauto's. De regels over de dode hoek gelden voor zware voertuigen, zoals bussen en vrachtwagens. Ook adaptieve cruisecontrol en Lane Centering zijn geen algemene plicht. De verplichte rijstrookfunctie is de noodrijstrookassistentie. ACC blijft bij veel auto's een losse optie.
GSR2 geldt voor nieuwe auto's, niet voor het bestaande wagenpark. Volgens de Europese Commissie hoeft je huidige auto dus niet alsnog ISA of een noodremassistent te krijgen. Sinds 7 juli 2026 geldt voor nieuwe auto's ook de tweede fase.
Welke systemen heeft mijn auto?
Volgens de minister staat sinds januari 2024 in het Certificaat van Overeenstemming (CVO) welke rijhulpsystemen aanwezig zijn. Het CVO, ook wel COC, beschrijft de technische kenmerken van jouw exemplaar. Wat dat document precies is, lees je in Wat is een COC-document. Bij oudere auto's kijk je in het instructieboekje of in het instellingenmenu. De Renault-handleiding beschrijft bijvoorbeeld instellingen voor rijstrookwaarschuwing en noodrijstrookassistentie, afhankelijk van de uitrusting.
Wil je eerst weten welk model, bouwjaar en datum eerste toelating bij je auto horen? Dat zie je in de gratis kenteken check van PlateScout.
Mag je rijhulpsystemen uitzetten?
Volgens de minister moet ISA uitschakelbaar zijn. Bij het starten staat het systeem wel standaard weer aan. De waarschuwing kan komen via beeld, geluid, lichte tegendruk of trilling in het gaspedaal. Jij bepaalt altijd zelf je snelheid.
Voor noodrijstrookassistentie zijn de bronnen niet eenduidig. De ADAS Alliantie noemt het systeem niet uitschakelbaar. De Europese uitvoeringsregels beschrijven juist voorwaarden voor auto's die wel een uitknop hebben. Volledig uitzetten vraagt dan minstens twee bewuste handelingen, zoals een knop ingedrukt houden. Bij elke nieuwe start staat het systeem weer aan. Alleen het geluid uitzetten mag de waarschuwing en de stuurcorrectie niet tegelijk uitschakelen. Of jouw auto een uitknop heeft, lees je in de handleiding.
ACC kun je volgens de ANWB op elk moment aan- en uitzetten.
Volgens juristen van DAS, aangehaald door MAX Vandaag, blijft je auto verzekerd als je een systeem via de normale bediening uitzet. Wel kan een allriskpolis een uitsluiting voor eigen schade hebben als een verplicht systeem uitstaat. Bij een aansprakelijkheidsdiscussie kan uitzetten meetellen, als bewezen wordt dat het systeem uit stond en dat dit tot het ongeval heeft bijgedragen. Check je polisvoorwaarden, of vergelijk via Welke autoverzekering?
APK: wat geldt nu en wat komt eraan?
De RDW maakt bij de APK onderscheid tussen het elektronische remsysteem en ondersteunende systemen zoals ADAS. Een ADAS-storing is volgens het APK-handboek dus niet automatisch een defect aan het elektronische remsysteem. Wel geldt: bij personenauto's die na 31 december 2017 in gebruik zijn genomen, mogen de waarschuwingslampjes van ABS en het elektronische remsysteem geen defect aangeven. Wanneer jouw APK verloopt, zie je met de APK check.
Er liggen voorstellen om rijhulpsystemen wel te keuren:
- Een Europees voorstel van 24 april 2025 omvat controle van rijhulpsystemen tijdens hun levensduur. Welke systemen en hoe, moet volgens het kabinet nog worden uitgewerkt. BOVAG noemt "naar verwachting vanaf 2029", afhankelijk van de onderhandelingen. Dat is geen vaste datum.
- Het kabinet stelt voor om wijzigingen aan onder meer rijhulpsystemen keuringsplichtig te maken. De consultatie loopt tot en met 16 november 2026.
Na een nieuwe voorruit: kalibreren
Zit er een camera achter je voorruit, dan moeten de rijhulpsystemen na vervanging van de ruit opnieuw worden afgesteld. Volgens de ANWB kan een kleine afwijking de werking al beïnvloeden. Hoe kalibratie werkt en wat het kost, lees je in Voorruit vervangen: kosten en ADAS-kalibratie.
Veelgestelde vragen
Moet mijn oudere auto alsnog ISA krijgen?
Nee. GSR2 geldt voor nieuwe voertuigtypen en nieuwe auto's. Er is geen plicht om bestaande auto's achteraf uit te rusten.
Zijn dodehoekdetectie en adaptieve cruisecontrol verplicht?
Niet algemeen voor personenauto's. De dodehoekregels gelden voor zware voertuigen. ACC hoort niet bij de verplichte uitrusting.
Mag ik de ISA-waarschuwing uitzetten?
Ja. ISA moet uitschakelbaar zijn, maar staat bij elke start standaard weer aan.
Keurt de APK mijn auto af bij een ADAS-storing?
Een ADAS-storing valt volgens het RDW-handboek niet onder de eis voor het elektronische remsysteem. Voor ABS en het elektronische remsysteem gelden wel aparte eisen.
Waar zie ik welke rijhulpsystemen mijn auto heeft?
Sinds januari 2024 staat dat volgens de minister in het CVO. Bij oudere auto's kijk je in de handleiding of het instellingenmenu.
Direct een kenteken controleren?
Gratis APK, NAP, WOK en alle RDW-gegevens, binnen 2 seconden.