Elektrische auto slepen: waarom dat anders gaat

Een elektrische auto slepen zoals je vroeger met een benzineauto deed, met een lijn of stang aan de kant, kan schade aan de elektromotor veroorzaken. De reden is simpel: een elektrische auto heeft geen versnellingsbak met een neutraalstand. Zodra de wielen draaien terwijl de auto wordt voortgesleept, draait de elektromotor onvermijdelijk mee, en dat kan bij langere afstanden of hogere snelheden tot oververhitting en schade leiden.

Bij een gewone auto met verbrandingsmotor ontkoppelt de neutraalstand de motor volledig van de wielen, waardoor slepen aan een lijn of met een dolly onder alle vier de wielen geen enkel probleem oplevert. Bij een elektrische auto ontbreekt die ontkoppeling, en dat verandert de aanpak bij pech volledig.

Waarom de elektromotor schade kan oplopen

De elektromotor van een elektrische auto functioneert ook als generator zodra de wielen draaien zonder dat de auto zelf aandrijft, zoals bij regeneratief remmen. Bij ongecontroleerd slepen gebeurt hetzelfde, maar dan zonder dat het systeem dit kan reguleren of de opgewekte stroom veilig kan wegleiden. Dat kan leiden tot oververhitting van de motor of elektronica, en in het ergste geval tot onherstelbare schade aan de aandrijflijn. Fabrikanten schrijven daarom expliciet voor dat een elektrische auto niet op de aangedreven wielen mag worden gesleept over een afstand van meer dan een paar meter, en vaak zelfs helemaal niet.

Hoe pechhulp een elektrische auto dan wel vervoert

In de praktijk gebruiken pechhulpdiensten twee methodes om een elektrische auto zonder risico te verplaatsen. De eerste is een dolly, een verrijdbaar plateau dat onder de aangedreven wielen wordt geschoven zodat die niet meedraaien tijdens het korte stuk slepen, bijvoorbeeld van de vluchtstrook naar een veiliger plek. De tweede en meest gebruikte methode bij een langere afstand is de autoambulance, waarbij de hele auto op een laadbak wordt getild en dus geen enkel wiel de weg raakt.

Hoe dit verschilt tussen automatische en handgeschakelde benzineauto's

Bij een gewone benzine- of dieselauto met een handgeschakelde versnellingsbak is slepen aan een lijn nooit een probleem geweest, omdat de neutraalstand de motor volledig loskoppelt van de wielen. Bij automatische versnellingsbakken lag dit al genuanceerder: veel fabrikanten adviseerden ook daar al voorzichtigheid bij langere sleepafstanden, omdat de interne smering van de bak afhankelijk is van een draaiende motor. Een elektrische auto trekt dit principe door naar het uiterste, want er is helemaal geen mechanische ontkoppeling tussen wielen en aandrijving mogelijk, ongeacht de stand van de rijkeuzehendel.

Dat maakt de vergelijking met een automaat nuttig om te begrijpen waarom pechhulpdiensten zo consequent zijn in hun aanpak: wat bij een automaat een verstandige voorzorgsmaatregel is, is bij een elektrische auto een harde technische noodzaak. Fabrikanten van elektrische auto's vermelden dit dan ook expliciet en prominent in het instructieboekje, vaak met een aparte paragraaf specifiek over bergen en slepen.

Wat kost bergen van een elektrische auto

Bergen met een autoambulance kost doorgaans meer dan een klassieke sleep met een lijn, simpelweg omdat het voertuig en de benodigde apparatuur duurder zijn in aanschaf en onderhoud. Reken bij een losse oproep zonder pechhulpabonnement op ergens tussen de 150 en 400 euro, afhankelijk van de afstand en het tijdstip. Met een pechhulpverzekering die specifiek elektrische auto's dekt, valt dit bedrag meestal binnen het abonnement.

Wat te doen als je zelf getuige bent van pech op de weg

Kom je zelf een elektrische auto tegen die stilstaat op de rijbaan of vluchtstrook, is het verstandig geen pogingen te ondernemen om zelf te helpen slepen, ook niet met de beste bedoelingen. Zonder de juiste kennis over het specifieke model en zonder een dolly of geschikt afsleepmateriaal loop je het risico de auto alsnog te beschadigen, of erger, jezelf of anderen in gevaar te brengen op een drukke weg. Bied in plaats daarvan hulp aan door de bestuurder te vragen of hulp al onderweg is, en attendeer eventueel op zichtbare gevaren zoals naderend verkeer, terwijl je zelf op een veilige afstand blijft.

Voor de bestuurder zelf geldt hetzelfde advies als bij elke andere pechsituatie op de weg: zet de gevarendriehoek en waarschuwingslichten aan, verlaat de auto langs de vangrail als dat kan, en wacht op een veilige plek op de hulpdienst in plaats van bij de auto op de rijbaan te blijven staan.

Uitzonderingen en verschillen tussen merken

Sommige elektrische auto's hebben een aparte servicemodus die tijdelijk kortstondig en over een zeer beperkte afstand slepen mogelijk maakt, bijvoorbeeld om een auto van de rijbaan naar de berm te duwen. Raadpleeg bij twijfel altijd de instructieboekje van het specifieke model of laat het over aan een ervaren pechhulpmonteur, want de exacte grenzen verschillen per merk en model.

Veelgestelde vragen

Kan een elektrische auto helemaal niet gesleept worden?

Over een zeer korte afstand, bijvoorbeeld van de rijbaan naar de vluchtstrook, kan dat soms nog wel, maar voor elke langere afstand is een dolly onder de wielen of een autoambulance nodig.

Wat gebeurt er als een elektrische auto toch fout wordt gesleept?

De elektromotor kan oververhit raken en onherstelbare schade oplopen, wat kan resulteren in een dure reparatie of vervanging van de aandrijflijn.

Is slepen van een elektrische auto duurder dan van een benzineauto?

Meestal wel, omdat een autoambulance of gespecialiseerde apparatuur nodig is in plaats van een eenvoudige sleeplijn, tenzij dit is inbegrepen in een pechhulpabonnement.

Geldt dit ook voor hybride auto's?

Bij veel hybrides met een automatische transmissie gelden vergelijkbare beperkingen als bij volledig elektrische auto's, dus raadpleeg ook daar de instructies van de fabrikant voordat je een hybride sleept.

Waarom staat dit zo expliciet in het instructieboekje van elektrische auto's?

Omdat de gevolgen van fout slepen kostbaar kunnen zijn en het risico bij een elektrische auto groter is dan bij een gewone auto met neutraalstand, besteden fabrikanten hier bewust een aparte paragraaf aan in de handleiding.