Kenteken half onthouden: zo kom je er toch uit

Heb je maar een deel van een kenteken gezien, bijvoorbeeld van iemand die na een aanrijding doorreed? Dan is dat stukje toch bruikbaar. Schrijf direct op wat je weet: de letters en cijfers, de volgorde, het merk, de kleur en eventuele schade. Met de opbouw van Nederlandse kentekens beperk je de mogelijkheden. De eigenaar kun je zelf niet opzoeken, de politie wel. Doe daarom snel aangifte of een melding en geef al die details door.

Stap 1: leg vast wat je wél weet

Je geheugen wordt snel vager. Noteer daarom meteen alles, ook als je twijfelt. Het Waarborgfonds Motorverkeer noemt naast het kenteken ook andere voertuigkenmerken en foto's als nuttige informatie. Een volledig kenteken is dus niet het enige wat telt. Denk aan:

• de letters en cijfers die je zag, en waar ze stonden;
• het merk, het model en de kleur;
• schade aan de auto, stickers of andere opvallende kenmerken;
• de richting waarin de auto reed;
• foto's of beelden, van jezelf of van omstanders.

Getuigen zijn ook waardevol. Volgens het Waarborgfonds kunnen ooggetuigen, achtergebleven sporen en zogeheten locatiegetuigen bewijs leveren. Een locatiegetuige kan bijvoorbeeld bevestigen dat je auto onbeschadigd geparkeerd stond en later beschadigd werd teruggevonden, zonder dat hij tussendoor gebruikt is. Vraag dus naar namen en telefoonnummers.

Stap 2: gebruik de opbouw van het kenteken

Een Nederlands kenteken bestaat sinds 1951 uit drie delen. Elke serie heeft een vaste volgorde van letters en cijfers, de sidecode. De RDW gebruikt X voor een letter en 9 voor een cijfer. Weet je nog of het begon met drie letters of met een cijfer, dan weet je vaak al bij welke serie het hoort. Dit zijn de recentste series voor personenauto's volgens de RDW:

De volledige lijst vanaf 1951 vind je in Kentekenhistorie: alle NL-sidecodes van 1951 tot nu. Een nieuwe serie geldt niet meteen voor alle soorten voertuigen. De RDW maakt eerst de bestaande serie van een categorie vol. Motoren en bestelauto's kunnen dus een ander patroon hebben dan personenauto's.

Ook de eerste letter zegt iets. Voor personenauto's noemt de RDW als toegestane eerste medeklinkers G, H, J, K, L, N, P, R, S, T, X en Z. Andere categorieën hebben eigen beginletters, zoals V voor lichte bedrijfsauto's, M voor motoren, B voor zware bedrijfsauto's, W voor aanhangwagens, O voor opleggers en D en F voor brom- en snorfietsen. Zag je een bestelbus met een V vooraan, dan past dat dus bij elkaar.

Zag je een klein cijfertje boven het eerste streepje? Dat is volgens de RDW een duplicaatcode op een vervangende plaat. Het hoort niet bij het kenteken zelf.

Wat je zelf wel en niet te zien krijgt

Openbare kentekengegevens gaan over de auto, niet over de eigenaar. Volgens de Rijksoverheid zie je in de RDW-kentekencheck bijvoorbeeld het merk, de APK-vervaldatum en het zuinigheidslabel, maar geen persoonlijke gegevens. Welke voertuiggegevens je precies ziet, lees je in Kenteken opzoeken: welke gegevens zie je?

Wil je de eigenaar weten, dan heeft de RDW een aparte dienst: 'Eigenaar voertuig opvragen'. Daar heb je een volledig kenteken voor nodig. Er gelden strenge regels:

• Je moet 16 jaar of ouder zijn.
• Je kunt gegevens tot maximaal 9 jaar terug opvragen.
• Bij een particulier of eenmanszaak vraagt de RDW eerst toestemming. De eigenaar krijgt dan schriftelijk jouw naam, adres en reden, en heeft 14 dagen om te reageren. Zonder toestemming krijg je niets.
• Bij een bedrijf dat een rechtspersoon is, is geen toestemming nodig.
• Het kost 9,20 euro per eigenaar, ook als je aanvraag wordt afgewezen.

Na een aanrijding is er een snellere route voor je schadeclaim. Volgens de ANWB kun je bij de RDW de verzekeringsgegevens van een motorvoertuig opvragen met het kenteken en de datum van de aanrijding, via iv@rdw.nl. Ook daarvoor heb je het volledige kenteken nodig. Meer over privacy lees je in Wie kan jouw kenteken opzoeken?

Stap 3: schakel de politie in

De politie kan wat jij niet kunt. Zij mag zonder toestemming van de eigenaar gegevens uit het kentekenregister opvragen, wel alleen voor het doel waarvoor ze zijn opgevraagd. Volgens antwoorden op Kamervragen zijn de opsporingsbevoegdheden bij ernstige gevallen van doorrijden na een ongeval op 1 januari 2020 verruimd. Een garantie dat elk half kenteken tot een naam leidt, is dat niet.

Je kunt kiezen tussen een aangifte en een melding. Een aangifte is een verzoek om de dader te vervolgen. Een melding informeert de politie alleen; dan start zij meestal geen onderzoek. Wil je dat er gezocht wordt, doe dan aangifte.

Doorrijden na een ongeval is strafbaar. Volgens de politie mag je de plek van een ongeval niet verlaten zonder je identiteit bekend te maken als iemand letsel of schade heeft. Wie schuld heeft, maakt daarbij niet uit. Het is een misdrijf.

Blijft de dader onbekend? Het Waarborgfonds

Wordt de veroorzaker niet gevonden, dan kun je bij het Waarborgfonds Motorverkeer aankloppen. Volgens de Rijksoverheid kan het fonds je schade vergoeden als:

• de schade is veroorzaakt door een motorvoertuig of een aanhanger daarachter;
• een tegenpartij aansprakelijk is;
• je aantoonbaar hebt geprobeerd de veroorzaker te vinden.

Voor dat laatste zijn je aangifte en je aantekeningen belangrijk. Het Waarborgfonds noemt politieaangifte uitdrukkelijk voor de situatie waarin je het voertuig wel zag maar het kenteken ontbreekt. Doe die aangifte zo snel mogelijk en neem daarna direct contact op met het fonds. Bij parkeerschade lees je de verdere stappen in Parkeerschade melden en verhalen. Wat je direct na een botsing doet, staat in De eerste 15 minuten na een aanrijding.

Veelgestelde vragen

Kan ik aangifte doen zonder volledig kenteken?

Ja. Het Waarborgfonds noemt politieaangifte juist voor de situatie waarin je de auto zag maar het kenteken niet compleet hebt. Geef alle kenmerken door die je weet.

Laat een gratis kentekencheck de naam en het adres van de eigenaar zien?

Nee. Openbare kentekengegevens van de RDW bevatten geen persoonlijke gegevens. Je ziet alleen gegevens over de auto.

Kan ik bij de RDW opvragen wie de eigenaar is?

Er is een aanvraagdienst, maar bij een particulier of eenmanszaak moet de eigenaar toestemming geven. Geeft die geen toestemming of reageert die niet op tijd, dan krijg je niets. Het kost 9,20 euro per eigenaar.

Welk patroon hebben nieuwe kentekens van personenauto's?

Volgens de RDW serie 11: drie letters, twee cijfers, één letter (XXX-99-X). Die serie ging in op 4 juni 2024.

Wat als de doorrijder zich later zelf meldt?

Wie zich binnen 12 uur vrijwillig en op eigen initiatief meldt, voordat de politie diegene als verdachte aanhoudt of verhoort, kan onder voorwaarden aan vervolging voor het doorrijden ontkomen. Dat geldt niet als een slachtoffer hulpeloos is achtergelaten. Vervolging voor het veroorzaken van het ongeval blijft mogelijk.

Krijg ik mijn schade vergoed als de dader onbekend blijft?

Mogelijk via het Waarborgfonds, als een motorvoertuig de schade veroorzaakte, een tegenpartij aansprakelijk is en je kunt laten zien dat je de veroorzaker hebt proberen te vinden.