Cataloguswaarde voor de bijtelling: hoe wordt deze precies vastgesteld?

De cataloguswaarde voor de bijtelling is de officiele nieuwprijs van de auto op het moment dat het kenteken voor het eerst werd afgegeven, inclusief btw, bpm en af fabriek gemonteerde opties. Dealerkorting, afleveringskosten en accessoires die je zelf later laat inbouwen tellen niet mee. Deze waarde staat vast en verandert niet meer, ook al is de auto inmiddels veel minder waard.

Voor iedereen met een auto van de zaak is de cataloguswaarde de bouwsteen onder de jaarlijkse bijtelling: het bedrag waarover je het bijtellingspercentage berekent. Misverstanden over wat wel en niet meetelt, leiden regelmatig tot een verkeerde inschatting van de nettokosten. In dit artikel lees je precies hoe de cataloguswaarde wordt vastgesteld en waar je hem zelf kunt terugvinden.

Wat is de cataloguswaarde precies?

De cataloguswaarde is wettelijk vastgelegd in de Wet op de loonbelasting 1964, in het artikel dat de bijtelling voor privegebruik van een auto van de zaak regelt. Het gaat om de catalogusprijs die de fabrikant of importeur bekend heeft gemaakt aan de dealers, geldig op de dag waarop het kentekenbewijs deel 1 voor de auto is afgegeven. Deze prijs bestaat uit drie onderdelen: de kale netto catalogusprijs die de fabrikant vaststelt, de btw van 21 procent daarover, en de bpm die op dat moment voor de auto verschuldigd was.

Belangrijk is dat de cataloguswaarde losstaat van wat je zelf daadwerkelijk hebt betaald. Ook als je flink hebt onderhandeld of de auto tweedehands hebt gekocht, blijft de oorspronkelijke cataloguswaarde bij eerste toelating de basis voor de bijtelling.

Ook het bpm-bedrag dat in de cataloguswaarde is verwerkt, is het bedrag dat gold op de datum van eerste toelating. Koop je jaren later een occasion, dan reken je dus niet met het actuele bpm-tarief, maar met het bedrag zoals dat destijds voor die specifieke auto is vastgesteld en geregistreerd.

Wat telt wel mee in de cataloguswaarde?

• De netto catalogusprijs zoals de fabrikant of importeur die heeft vastgesteld.
• De btw over de volledige verkoopprijs.
• De bpm die gold op de datum van eerste toelating.
• Fabrieksopties en accessoires die door de fabrikant, importeur of dealer zijn gemonteerd voordat het kenteken werd afgegeven, zoals een trekhaak, navigatiesysteem of lichtmetalen velgen die af fabriek zijn besteld.

Zolang een optie is meegenomen in de adviesprijs en gemonteerd is voor de eerste kentekenafgifte, telt hij mee. Dat geldt ook voor opties die je pas na aflevering laat activeren, zolang de hardware al vanaf de fabriek aanwezig was.

Wat telt niet mee?

Een aantal kostenposten lijkt bij de aanschaf onderdeel van de prijs, maar telt niet mee voor de cataloguswaarde.

• Kortingen: onderhandelde korting van de dealer verlaagt de cataloguswaarde niet. Doorslaggevend is de officiele catalogusprijs, niet het bedrag dat je daadwerkelijk hebt betaald.
• Afleveringskosten: kosten voor het rijklaar maken en overdragen van de auto vallen buiten de cataloguswaarde.
• Kentekenplaten en leges: deze kosten horen niet bij de cataloguswaarde.
• Accessoires achteraf: een trekhaak, dakkoffer of stereo-installatie die pas na de kentekenafgifte wordt ingebouwd, telt niet mee.

Cataloguswaarde, fiscale waarde en dagwaarde

Voor auto's die jonger zijn dan vijftien jaar zijn de cataloguswaarde en de fiscale waarde aan elkaar gelijk: je rekent gewoon met de oorspronkelijke nieuwprijs. Bij een youngtimer van vijftien jaar of ouder verandert dit. Dan wordt de bijtelling niet meer berekend over de cataloguswaarde, maar over de dagwaarde, de huidige marktwaarde van de auto. Voor veel oudere auto's van de zaak is dat aanzienlijk voordeliger, omdat de dagwaarde vaak flink lager ligt dan de oorspronkelijke nieuwprijs.

De dagwaarde van een youngtimer wordt meestal vastgesteld met een taxatierapport van een onafhankelijk bureau, of aan de hand van gangbare koerslijsten voor vergelijkbare auto's. Werkgever en werknemer doen er verstandig aan dit bedrag goed te onderbouwen, want de Belastingdienst kan bij een controle om bewijs vragen. Voor volledig elektrische auto's verandert de opbouw van de cataloguswaarde zelf niet: alleen het bijtellingspercentage over een deel van dat bedrag is lager dan bij benzine of diesel.

Waar vind je de cataloguswaarde van jouw auto?

De RDW registreert de catalogusprijs van veel personenauto's in het kentekenregister, deels op verzoek van de Belastingdienst zelf. Je kunt deze waarde daarom vaak terugvinden via een gratis kenteken-check op basis van het kenteken. Houd er wel rekening mee dat dit gegeven niet altijd foutloos is: bij import, parallelimport of een auto die met een lagere waarde is aangegeven, kan de geregistreerde prijs afwijken van de werkelijke oorspronkelijke cataloguswaarde.

Twijfel je aan de uitkomst, vraag dan de administratie op bij je werkgever of leasemaatschappij. Zij baseren de bijtelling vaak op een taxatie van een gespecialiseerd bureau, dat de officiele adviesprijs op de afleverdatum reconstrueert.

Rekenvoorbeeld

Stel: een auto heeft een netto catalogusprijs van 24.000 euro. Daarbovenop komt 21 procent btw en een bpm-bedrag van 6.000 euro voor deze specifieke uitstoot. Ook is er een navigatiepakket van 1.500 euro af fabriek meegeleverd. De koper onderhandelt een korting van 2.000 euro en betaalt ook nog 400 euro afleveringskosten.

De cataloguswaarde komt in dit voorbeeld uit op 24.000 plus 5.040 plus 6.000 plus 1.500 euro, samen 36.540 euro. De korting en de afleveringskosten blijven buiten beschouwing, ook al betaalde de koper daardoor in de praktijk minder dan dat bedrag.

Veelgestelde vragen

Verlaagt een korting bij aankoop de cataloguswaarde?

Nee. De Belastingdienst rekent met de officiele catalogusprijs van de fabrikant of importeur, niet met het bedrag dat je na onderhandeling daadwerkelijk hebt betaald.

Telt een later gemonteerde trekhaak mee voor de bijtelling?

Nee, alleen accessoires die voor de eerste kentekenafgifte af fabriek of door de dealer zijn gemonteerd, tellen mee. Een trekhaak die je later zelf laat inbouwen telt niet mee.

Wat is het verschil tussen cataloguswaarde en fiscale waarde?

Voor auto's jonger dan vijftien jaar zijn ze gelijk. Bij een youngtimer van vijftien jaar of ouder wordt de bijtelling berekend over de dagwaarde in plaats van de cataloguswaarde.

Waar vind ik de cataloguswaarde van mijn auto?

Vaak via het kentekenregister van de RDW, bijvoorbeeld met een gratis kenteken-check. Bij twijfel geeft je werkgever of leasemaatschappij de exacte waarde die voor de bijtelling wordt gebruikt.

Zit de bpm in de cataloguswaarde?

Ja. De cataloguswaarde bestaat uit de netto catalogusprijs, plus btw, plus de bpm die gold op de datum van eerste toelating.