Accu testen voordat hij je in de steek laat

Je test een accu door de rustspanning te meten met een multimeter, of door bij een garage of tankstation het opstartvermogen te laten testen met een professionele accutester. Een gezonde accu geeft in rust minimaal 12,4 tot 12,6 volt aan; alles daaronder wijst op een verzwakte of verouderde accu die eerder gaat opgeven dan je denkt.

De accu is de meest voorkomende oorzaak van pech in Nederland. Het vervelende is dat een accu vaak zonder duidelijke waarschuwing plotseling weigert, meestal op een koude ochtend wanneer de motor extra vermogen nodig heeft om te starten. Regelmatig testen voorkomt dat je hiervan wordt verrast.

Wat een accutest zo waardevol maakt, is dat een accu zelden in één keer helemaal uitvalt. Meestal gaat er een periode van weken tot maanden aan vooraf waarin de capaciteit langzaam afneemt, zonder dat je dit dagelijks merkt. Pas op het moment dat er extra vermogen nodig is, bijvoorbeeld bij vorst of na een korte rit waarbij de accu onvoldoende kon opladen, wordt duidelijk dat de accu niet meer voldoende presteert. Een periodieke test vangt dit sluipende proces op voordat het tot een acuut probleem leidt.

Zelf testen met een multimeter

Een multimeter is voor een paar euro te koop en meet in enkele seconden de spanning. Zet de auto minimaal een paar uur stil, sluit de multimeter aan op de plus- en minpool en lees de spanning af. Zorg dat alle verbruikers, zoals verlichting en radio, uit staan tijdens de meting, want die kunnen de uitslag beïnvloeden. Herhaal de meting bij twijfel een paar keer op verschillende momenten om een betrouwbaar gemiddelde te krijgen.

Testen bij een garage: de belastingstest

Een spanningsmeting alleen zegt niet alles. Een accu kan in rust een prima spanning tonen maar toch te weinig vermogen leveren om de startmotor aan te drijven. Garages en veel acculeveranciers gebruiken daarom een accutester die de accu kortstondig belast en meet hoe hij daarop reageert. Deze test duurt meestal een paar minuten en is bij veel garages gratis of tegen een kleine vergoeding.

De belastingstest geeft ook informatie over het laadvermogen van de dynamo, wat handig is om te weten of een leeglopende accu wordt veroorzaakt door de accu zelf of door een dynamo die onvoldoende oplaadt tijdens het rijden. Dit onderscheid is belangrijk, want een nieuwe accu plaatsen terwijl de dynamo het probleem is, lost het onderliggende probleem niet op en leidt binnen afzienbare tijd tot een herhaling van dezelfde klacht.

Signalen die vooraf gaan aan een lege accu

• De motor start trager aan dan normaal
• Verlichting en dashboardverlichting dimmen even bij het starten
• Elektronica zoals de radio reset na het starten
• De accu is ouder dan vier tot vijf jaar
• Een waarschuwingslampje voor het laadsysteem brandt kort of continu
• De centrale vergrendeling of raambediening reageert trager dan normaal

Geen van deze signalen op zich hoeft direct reden tot zorg te zijn, maar een combinatie van twee of meer signalen is een duidelijk teken om de accu op korte termijn te laten testen.

Hoe vaak testen

Voor een accu jonger dan drie jaar is een keer per jaar testen voldoende. Vanaf vier jaar oud is testen elk half jaar verstandig, zeker voor de winter. Bij een auto die vaak stilstaat of veel korte ritjes maakt, is vaker testen nog belangrijker omdat de accu dan minder kans krijgt om volledig op te laden.

Kosten

Zelf testen met een multimeter kost eenmalig 10 tot 20 euro voor het apparaat, een investering die je vervolgens jarenlang kunt gebruiken voor zowel de accu als andere elektrische controles in en om het huis. Een professionele test bij een garage of accuspecialist is vaak gratis, zeker als je overweegt daar een nieuwe accu te kopen, of kost enkele euro's als losse dienst. Een nieuwe accu kost afhankelijk van het type en autotype meestal tussen de 90 en 250 euro inclusief plaatsen, waarbij auto's met start-stopsysteem of veel elektronica vaak een duurdere AGM-accu nodig hebben.

Vergelijk deze kosten met wat pech door een lege accu je normaal kost: een sleepdienst of pechhulp aan de kant van de weg rekent al snel meer dan het bedrag van een nieuwe accu, nog los van het tijdverlies en het ongemak. Een tijdig uitgevoerde test is dus niet alleen goedkoper, maar ook een stuk minder stressvol.

Veelgestelde vragen

Kan ik de accu testen terwijl de auto draait?

Nee, voor een betrouwbare rustspanningsmeting moet de motor uit staan en de auto minimaal een paar uur stilstaan, zodat eventuele naspanning van de dynamo is weggezakt. Test je direct na een rit, dan krijg je een te positief beeld van de werkelijke conditie.

Wat betekent een goede spanning maar toch slecht starten?

Dat kan wijzen op een accu die zijn capaciteit heeft verloren zonder dat de rustspanning dat direct laat zien. Een belastingstest bij een garage brengt dit wel aan het licht, omdat deze test kijkt naar hoe de accu presteert onder de daadwerkelijke belasting van het opstarten, in plaats van alleen naar de spanning in rust.

Kan koud weer de testuitslag beïnvloeden?

Ja, een accu presteert bij lage temperaturen merkbaar slechter door de chemische reacties die trager verlopen bij kou. Test bij voorkeur bij een gematigde temperatuur, of houd er rekening mee dat een marginale uitslag bij kou in de zomer nog slechter kan uitpakken zodra de temperatuur verder daalt.

Moet ik de accu ook laten testen als de auto altijd probleemloos start?

Ja, want een accu kan plotseling verzwakken zonder duidelijke voortekenen, zeker naarmate hij ouder wordt. Regelmatig testen is juist bedoeld om problemen te ontdekken voordat je ze merkt, in plaats van te wachten tot de auto op een ochtend niet meer wil starten.